• eKurgu Ocak 2019, ISSN-1309-3487 Cilt: 27 Sayı: 1 Makale: 4

SÜREYYA DURU’NUN “KELOĞLAN” (1971) FİLMİNİN VLADİMİR PROPP’UN “MASALIN BİÇİMBİLİMİ”NDEKİ DİZİMSEL ÇÖZÜMLEME YÖNTEMİNE GÖRE İNCELENMESİ

Levent Yaylagül, Şebnem Soygüder-Baturlar

ÖZET

Bu incelemede, Süreyya Duru’nun Keloğlan (1971) filmi, ünlü Rus formalist, edebiyat eleştirmeni ve halk bilimci Vladimir Propp’un Masalın Biçimbilimi adlı ünlü eserinde kullandığı yapısalcı yaklaşım çerçevesinde incelenmiştir. Propp, masallarda, yapısal olarak sabit işlevler bulunduğunu, bunların masalları yapısal açıdan biçimlendiren kanunlar olduğunu ortaya koymuştur. Propp’un analiz metodu sadece masallar için değil, aynı zamanda sinema filmlerinin de dahil olduğu pek çok anlatı türü için geçerli bir inceleme yöntemidir. Propp, tüm masallarda bütün işlevler bulunmasa da, işlevlerin sırasının değişmeyeceğini belirtmiştir. Yapısal unsurlarına ayrılarak çözümlenen filmin Propp’un ortaya koyduğu 31 işlevin büyük bir çoğunluğunu taşıdığı anlaşılmıştır. Ancak bir sinema metnine uygulandığında bazı işlevlerin sırasının değiştiği görülmüştür. Buna rağmen Vladimir Propp’un yapısalcı analiz metodu, kurgusal iletişim içeriklerinin analizinde kullanılabilecek önemli bir metot olmaya devam etmektedir.

Anahtar Kelimeler: Vladimir Propp, Masalın Biçimbilimi, Keloğlan, Süreyya Duru 

PDF